Identyfikacja zdjęć

[BOGDAN]

Jeżeli chodzi o pomnik to jest to tzw. Żelazny Krzyż. Postawiony ku czci poległych "Szermierzy Wolności" (Freiheitskämpfer) w 1815 roku po "powrocie" Piły z powrotem do Prus na terenie cmentarza ewangelickiego przy Kirchstr. (ul. Kilińskiego). W 1865 przeniesiony na Neuer Markt. Stał przy pólnocnej ścianie Stadkirche.

Co do tego obiektu to nie ma żadnych wątpliwości.

Pozdrawiam

[Marek]

Niestety Bogdan ja mam wątpliwości co do Twojej wypowiedzi.
1. Kirchstrasse to nie jest obecna ulica Kilińskiego.
2. Nie doszukałem się żadnej informacji aby przy Kirchstrasse znajdował się kiedyś cmentarz ewangelicji.
3. Nie doszukałem się żadnej informacji aby przy Moltkestrasse obecnie ulicy Kilińskiego również w przeszłości znajdował się taki cmentarz.
Czy mógłbyś to wyjaśnić? Ponadto chciałbym zapytać, czy Twoje źródła mówią coś na temat usunięcia tego pomnika, poniewż posiadam wiele fotografi Nowego Rynku od początku XX wieku i na żadnym z nich rzeczowy pomnik nie istnieje.
Pozdrawiam.

Przy okazji chciałbym zapytać Forumowiczów, czy posiadacie informacje na temat armat stojących przy pomniku na Nowym Rynku. Tzn. kiedy je ustawiono i kiedy zniknęły. Chciałem jeszcze zapytać może macie wiedzę dlaczego przedmiotowe armaty były retuszowane na widokówkach. Chodzi mi o to, że na tych samych widokówkach (bez wątpienia) armaty są lub ich nie ma. Jaki to miało cel? W załączeniu przesyłam przykład.

[BOGDAN]

Faktycznie źle napisałem nazwę ulicy. Powinna być KIRCHHOFSTRAßE.
Swoje dane oparłem na opracowaniu - Geschichte der Stadt Schneidemühl - Karl Boese - wydanie II - 1965.

1. Kirchhofstraße - Najstarsze wyjście na Stadtberg. Przy niej znajdował się cmentarz ewangelicki.
2. Kirchhof - patrz Friedhof (cmentarz). - Ewangelicy posiadali swój przy rogu Milchstraße/Kirchhofstraße.

Co sie tyczy pomnika "Żelaznego Krzyża" to stał on po północnej stronie Neuer Markt. Też mam kilka foto i po obserwacji ich, dochodzę do wniosku, iż ten wspomniany obiekt znajdował się za Stadtkirche. Stąd brak go na zdjęciach. Że tam był nie ulega wątpliwości.

- Dane na podstawie opracowania - Die Kreisstadt Schneidemühl. Ein Führer durch Schneidemühl und Umgebung - Richard Havemann - 1914.

Przepraszam wszystkich za moje "niedoróbki" !!!!

A w kwestii tych armat - patrz - mój post z 1 maja - Historia Schneidemühl - Pomniki i miejsca historyczne w Pile - strona 2.

Pozdrawiam.

[SA108]

Już sama nazwa ulicy wskazuje, co tam kiedyś było (Kirchhof - cmentarz). Jeszcze w latach 20. nazwę Kirchhofstrasse nosiła część dzisiejszej ul. Kilińskiego między Friedrichstrasse i Milchstrasse. Co do Żelaznego Krzyża - wiem, że się powtarzam, ale pozwolę sobie wkleić skan banknotu zastępczego:

Oprócz tej pocztówki litograficznej jest to jedyny znany mi widok Żelaznego Krzyża. Tutaj wyraźnie widać, że stał on na tyłach Stadtkirche. Było to niezbyt eksponowane miejsce i stąd pewnie mała ilość widoków tego pomnika. Jednak nie wyjaśnia to, jaki obiekt jest widoczny na pierwszym zdjęciu wklejonym przez Marka.
Kolejna tajemnica to fakt retuszowania armat. Nie mam pojęcia w jakim celu to robiono.

[Marek]

Chciałbym prosić Forumowiczów o informacje na temat obiektów zamieszczonych poniżej.
1. Na ścianie tego budynku jest nazwisko Paul Erbgutm,
2. Polizeikaserne, czy ten budynek znajdował się przy Brombergerstrasse czy w innym miejscu ?
3. Budynek planowany do budowy w 1934 roku w okolicach Bergstrasse.

[SA108]

1. Farbiarnia parowa Paula Erbgutha na rogu Wasserstrasse i Mühlenstrasse - obecnie w tym miejscu przebiega poszerzona ul. Wodna.
2. Z tego co wiem to właśnie koszary przy Bromberger Strasse.
3. Zbór gminy wyznaniowej "Entschiedenes Christentum" ("Zdecydowane Chrześcijaństwo") przy Grünstrasse 7 (Dzieci Polskich, w miejscu Gimnazjum nr 4) - pisałem już o nim w tym temacie, pojawił się nawet na zdjęciach lotniczych.
Pozdrawiam

[BOGDAN]

Do foto nr 2
Jeszcze trochę a budynki koszrowe po byłym WOSS-ie stracą swój wygląd w wyniku przebudowy na m.in. mieszkania.

Do foto nr 3
Październik 1934 - Odbyło się poświęcenie wybudowanego przy Grünstraße 7 domu dla gminy wyznaniowej „Zdecydowane chrześcijaństwo" (Entschiedene Christen), która posiadała około 700 zapisanych członków. W tym budynku były między innymi oddzielne sale z 600 miejscami siedzącymi i z 300 miejscami siedzącymi.

Pozdrawiam

[Marek]

Dziękuję za szybką odpowiedź. Chciałbym się jednak upewnić na 100% odnośnie budynku policyjnych koszar. Czy jest to budynek zaznaczony na poniższej fotografii, czy znajdował się on w innym miejscu.

A oto kolejne dla mnie zagadki:

[SA108]

Tak, to ten budynek. Do dziś stoi przy ul. Bydgoskiej, ale jest mocno przebudowany, podobnie jak większość innych koszarowców.
Pozdrawiam

[marsza]

Zdjęcie z wagonami, budynek w tle bardzo przypomina ten przy Podchorążych w którym była przychodnia wojskowa. Tak w nawiasie niewiem co tam teraz jest bo to było jak byłem w wojsku. Widok musi być od strony zachodniej widać padające cienie tylko te tory po prawej też jest budynek widać spadzisty dach który by pasował do do tych w byłej jednosce, mogę być w błędzie. pozdrawiam

[BOGDAN]

Foto nr 3 - Ostdeutsche Elektromotoren-Werke Schneidemühl, Krojanker Str. 171, właściciel: Siegfried Sommerfeld.

A tak wyglądał budynek Erbguth'a od frontu.

Pozdrawiam

[Marek]

Podpowiem, że na tej fotografii, nad bramą i na budynku jest napis: "Ostdeutsche Elektromotoren Werke"

[BOGDAN]

Podpowiem, że na tej fotografii, nad bramą i na budynku jest napis: "Ostdeutsche Elektromotoren Werke"

Czyli mam rozumieć, iz wszystkie trzy foto odnosza się do tego zakładu???

Pozdrawiam

[Marek]

Absolutnie nie. Nic takiego nie napisałem. Prawdopodobnie są to trzy inne miejsca. Z pewnością w Pile. Pochodzą z przedwojennej książki i prawdopodobnie przedstawiają obiekty typu wodociągi, elektrownia, gazownia lub inne tego typu. Pewności nie mam ale może ukierunkuje poszukiwania odpowiedzi.

Wracając jeszcze do wątku farbiarni to dziękuję również BOGDANOWI za naprowadzenie. A ja znowu poszukałem i znalazłem. Często jest tak, że na pewnych fotografiach widnieją jedynie fragmenty jakiś budynków i trudno jest je skojarzyć z jakąś ryciną lub innym ujęciem jeżeli brak jest czegoś charakterystycznego.

Ułatwione zadanie mają posiadacze starych książek telefonicznych lub ewidencji gospodarczych. Mi pozostaje ślepe wpatrywanie się w szczegóły na fotkach mając w myślach obszar całego dawnego Schnaidemühl.

Wracając jeszcze na chwilę do wcześniejszego wątku ,,żelaznego krzyża" to znalazłem widokówkę z 1902 roku sprzed odsłonięcia pomnika Cesarza Wilhelma. Chyba się nie mylę ale pomnik ku czci poległych "Szermierzy Wolności" stał przed wejściem do kościoła miejskiego. Później prawdopodobnie w związku z budową pomnika cesarza znów go przeniesiono i dopiero wtedy trafił na tył tego kościoła co uwiecznione jest na zastępczym banknocie. Trochę sobie ,,powędrował". Ciekawe jakie były jego dalsze losy.

[BOGDAN]

Z tego co wiem ze źródeł niemieckich "Żelazny Krzyż" przeniesiono z cmentarza ewangelickiego w roku 1865 i postawiono na Neuer Markt po północnej stronie - za kościołem.
Niemcy jako naród lubiący porządek na pewno odnotowali by fakt umieszczenia tego pomnika w innym miejscu lub jego następne przenosiny.
Zdobycie miasta przez Rosjan pozbawiło nas nie tylko wielu domów (celowe spalenie) jak i prawie wszystkich pomników niemieckich.

Ten krzyż na powyższym zdjęciu to nie jest "Żelazny Krzyż". Nie ta wysokość, kształt i wiele innych szczegółów.

Pozdrawiam