Dawna Piła

Krzysztof Ju pisze:

Młyn, od Dąbrowskiego

Zdjęcia piękne! Z jednym "ale" - foto Młyna jest lustrzanym odbiciem

Dzięki abi za zwrócenie uwagi. Przyznam się, że wyjątkowo temu zdjęciu się nie przyglądałem, poprzestając na rzucie oka w miniaturę fotografii i uznając, że prezentuje tył Młyna. A tu zonk ;)

Poza tym źle podałem datację zdjęć. Nie wykonano ich około 1975 roku, lecz przed tym rokiem. Kiedy dokładnie - nie uzyskałem takiej wiedzy. Poniżej precyzuję opisy do trzech zdjęć.

Trzecia fotografia: plac Zwycięstwa z widokiem na ul. Śródmiejską od strony al. Piastów. Na pierwszym planie fundamenty bloku przy pl. Zwycięstwa 17-19 i za nim mocno szary blok przy ul. Śródmiejskiej 2-6.

Czwarta fotografia: dawny pl. Waryńskiego widziany z wieżowca "Piła wita". Dziś na miejscu placu i kamienic przebiega dwupasmówka al. Piastów. Po lewej stronie zdjęcia widać białą bryłę bloku przy al. Piastów 5-13 i część dawnej poczty przed odbudową. Naprzeciwko nich w budowie blok przy al. Piastów 10-18.

Piąta fotografia: targowisko na pl. Zwycięstwa. W tle widać dwie kamienice z poprzedniego zdjęcia, więc obiektyw był skierowany w stronę obecnej al. Piastów.

abi pisze:

Krzysztof Ju pisze:

Młyn, od Dąbrowskiego

Zdjęcia piękne! Z jednym "ale" - foto Młyna jest lustrzanym odbiciem :P

I jeszcze jeden byk z mojej strony. Zakładałem, że zdjęcia wykonano przed grudniem 1975 r., czyli przed zburzeniem kościoła św. Janów. Ale zwrócono mi uwagę, że fotografia Młyna jest z późniejszego czasu i rzeczywiście obiekt był przebudowywany dopiero w latach 1977-78. Takie daty podano w książce "Zarys dziejów Piły w latach 1945-2000", s. 107.

fot. Archiwum TP

Zdjęcie niedawno udostępnił na swoim fanpage bar Wyspiarz, a podrzucił Aragorn.

Na fanpage Dawnej Piły podesłał zdjęcie Kamil Kryszkiewicz z pytaniem o osoby uwiecznione na fotografii.

Pilska wierchuszka odbiera 1 wieżowiec w Pile. Wtedy jeszcze nie "Piła Wita" ;)

3 po lewej to Adam Gruszkowski, mój dziadek. Ktoś kojarzy nazwiska pozostałych uczestników?

Zapraszam do odwiedzenia profilu FB p. Wiktora Franczyszyna. Zamieścił tam 70 niesamowitych zdjęć Piły z marca 1978 r. Jest tam również fotorelacja z uroczystości wmurowania aktu erekcyjnego pod budowany hotel Rodło oraz relacje z pochodów pierwszomajowych. Polecam. https://www.facebook.com/permalink.php? ... 0303275422

Wczoraj na grupie "Powiat Pilski - fakty, wydarzenia, komentarze" pojawiły się zdjęcia fasady Szkoły Podstawowej nr 7, którą niedługo czeka remont z przywróceniem historycznego wyglądu i rewitalizacją otoczenia pomnika przy szkole.

Niestety ani autor, ani rok wykonania fotografii nie są znane. Ktoś może kojarzy, kto mógł być autorem zdjęć i kiedy sfotografował szkołę?

Za namiary na zdjęcia dziękuję Krystianowi Szczelczykowi.

Ulica Świętojańska i okolice na zdjęciach rodzinnych z końca lat 40. minionego wieku. Dzięki uprzejmości państwa Sylwii i Mirosława Kalinowskich prezentujemy pięć fotografii na których widać rodzinę pochodzącą z Warszawy i ich znajomych uwiecznionych na tle miasta powracającego do życia po wojennej burzy.


fot. ze zbiorów Sylwii i Mirosława Kalinowskich.

Pierwsze zdjęcie to ul. Świętojańska z widocznymi w tle ruinami ewangelickiego kościoła św. Jana Ewangelisty i kamienic przy skrzyżowaniu obecnej ul. Okrzei z Staromiejską. Kościół zbudowany w stylu neogotyckim w latach 1909-1911 posiadał najwyższą wieżę w mieście o wysokości 53 metry i ucierpiał podczas walk o Piłę. Jego ruiny rozebrano na początku lat pięćdziesiątych i obecnie na jego miejscu stoi blok przy ul. Staromiejskiej 46.

Wracając do zdjęcia: na pierwszym planie widzimy w zdezolowanym aucie rodzinę z Warszawy i członków rodziny, mieszkającej wówczas przy ul. Krynicznej w budynku dzisiejszej Izby Lekarskiej, a w której posiadaniu był jeden z pierwszych aparatów RTG w Pile. Kilkanaście lat później wyprowadzili się do Austrii i Szwajcarii pracując tam jako lekarze. Za familią i płotem widać budynek przy ul. Świętojańskiej 8.

Na drugiej fotografii w tle domy przy ul. Świętojańskiej 9 i 7. Trzecie zdjęcie z armatą w nieznanej nam lokalizacji i typu (być może to niemiecka lekka haubica polowa 10,5 cm leFH 16). Na czwartym zdjęciu panowie pozują prawdopodobnie na tle stawek przy ul. Ceglanej. Ostatnia fotografia przedstawia już starszą dziewczynkę z pierwszego zdjęcia, która towarzyszy tacie na motocyklu z wózkiem bocznym (zdaje się, że to motor marki Zündapp).

Jeszcze jedną ciekawostką jest to, że pod koniec lat czterdziestych były automaty do kawy przy obecnej ul. Śródmiejskiej. Prawdopodobnie w budynku gdzie kiedyś był sklep z zabawkami, a dziś jest sklep z odzieżą na wagę. Jeśli uda się odkopać w rodzinnych zbiorach państwa Kalinowskich to również będziemy mieli przyjemność je zaprezentować :)

Uwielbiam oglądać takie stare zdjęcia i porównywać je z dzisiejszym aktualnym obrazem. Coś niesamowitego

Dodatkowe informacje o powyższych zdjęciach z kolekcji państwa Kalinowskich, które pojawiły się w komentarzach na fanpage Dawnej Piły. Odezwała się pani Ewa Stawirej, która jest na zdjęciach jako mała dziewczynka i uzupełniła opisy zdjęć.

Zaczynając od ostatniego: zdjęcie przedstawia ją i tatę na motorze. Czytelnicy Łukasz Brąszkiewicz i Damian Tadych sądzą, że jest to motor Zündapp KS 500 lub KS 600 albo KS 800.

Na przedostatnim zdjęciu jest jej tata z przyjacielem nad rzeką w Pile. Wg czytelników, Krzysztofa Kusa i Romana Lacha, wbrew pierwotnemu opisowi, zdjęcia nie zrobiono nad stawkami, lecz nad rzeką, prawdopodobnie na tyłach kościoła św. Janów. Sugerują to: wieża podobna do wieży zegarowej przy ul. Bygoskiej i zarys przyczółku zniszczonego mostu Karla Krause.

Zdjęcie z armatą, wg pani Ewy, zostało zrobione na tzw. górkach przy ul. Ceglanej. Czytelnik Maksym Maks zastanawia się, czy nie jest to przypadkiem zdobyczna haubica 100 mm wz. 14/19P wyprodukowana przez zakłady Škoda.

Fotografia druga od początku przedstawia tatę pani Ewy z przyjacielem z Warszawy na ul. Świętojańskiej.

Przy okazji zdjęciem z rodzinnego archiwum podzielił się pan Michał Ozmina. Najprawdopodobniej zrobione gdzieś w Pile, ale nie ma pewności. Ktoś kojarzy to miejsce?


fot. z archiwum rodzinnego Michała Ozminy.

Kilka fotografii miasta z okresu powojennego.


W 1959 roku rozpoczęto odbudowę gmachu dzisiejszego Regionalnego Centrum Kultury.


Widok ruiny kamienicy przy Placu Bydgoskim, druga połowa lat 40-tych.


Plac Zwycięstwa. W miejsce rozebranych zabytkowych kamienic w latach 50. i 60. XX wieku zaczęły wyrastać bloki mieszkalne. Na zdjęciu z ok. 1960 r. widać już długi blok na północnej pierzei, plac budowy na zachodniej pierzei oraz plac targowy w centrum placu.


W 1958 roku ruszyła budowa pierwszego bloku mieszkalnego przy ówczesnej ulicy Karola Świerczewskiego (dzisiejsza ul. Śródmiejska).

Przypominam o odbywającej się aktualnie wystawie w pilskim BWA zatytułowanej "NOWA TOŻSAMOŚĆ MIASTA - PIŁA na przestrzeni lat 1946-1989 na fotografiach Romana i Andrzeja Zaranków". Wystawa potrwa do 13 listopada br. (przedłużona do 17 listopada 6 stycznia). Zdjęcia oraz niektóre opisy pochodzą z przewodnika, który sympatyczne Panie wręczają odwiedzającym.

Parę zdjęć które można obejrzeć w BWA przy ul. Okrzei. W bocznym pomieszczeniu obejrzeć możemy dwie panoramy miasta, moim zdaniem tam są najciekawsze widoki naszego powojennego miasta. Ostatnie zdjęcie to oczywiście niezapomniany dokumentalista Piły, fotograf pan Roman Zaranek.

Poniżej zdjęcia, które otrzymaliśmy w ostatnim czasie od różnych osób na naszym fanpage na Facebooku.

Kuźnica Pilska - w tle budynek, w którym później było Muzeum Wyzwolenia Miasta Piły:



Widok z bloku przy ul. Okrzei na przedszkole i kościół św. Rodziny. Prawdopodobnie druga połowa lat 70.:



Zdjęcia z Jadwiżyna - pierwsze zdjęcie 1978 r., pozostałe 1972 r.:

Skrzyżowanie ul. Łącznej i Śniadeckich, teren na drugim planie zajmuje obecnie Szkoła Podstawowa nr 11, po prawej zburzony dom na miejscu parkingu szkoły:



ul. Śniadeckich:



ul. Śniadeckich 69, obecnie lakiernia samochodowa MALLAK:

Od jednego z naszych Czytelników otrzymaliśmy zdjęcia z budowy w 1948 r. tzw. mostu saperskiego na Gwdzie, położonego w rejonie obecnego mostu Krzywoustego. Niestety nie znamy dokładnego pochodzenia tych fotografii. Jedno zdjęcie - pierwsze od góry - znaleźliśmy w albumie "Piła na fotografiach Romana Zaranka" autorstwa Marka Fijałkowskiego. Być może autorem pozostałych zdjęć jest również R. Zaranek.

Most saperski oddano do użytkowania w dniu 14 listopada 1948 r. Jego wykonawcą był 4 Łużycki Pułk Inżynieryjno-Saperski. Ze względu na istniejące jeszcze wtedy przy obecnej ul. 11 Listopada ruiny wysadzonego w styczniu 1945 r. betonowego mostu Karla Krause (widoczne na trzeciej fotografii), most saperski został usytuowany nieco w dół rzeki, na przedłużeniu ówczesnej ulicy Domańskiego - obecnie bezimienna uliczka odchodząca od ul. Konopnickiej obok przedszkola w stronę rzeki. Most służył aż do ukończenia w 1968 r. mostu Ludwika Waryńskiego - obecnie Bolesława Krzywoustego.

Autorem poniższych zdjęć z przełomu lat 70. i 80. jest Pan Czesław Czynszak, zostały one zamieszczone na facebookowej grupie "Piła okiem amatora" przez Macieja Czynszaka:

Widoki z wieżowca przy ul. Dąbrowskiego:


Widok z wieżowca przy pl. Konstytucji 3 Maja, nie ma już ruin kościoła św. Janów:


Wieżowce przy ul. Dąbrowskiego i początek budowy Komitetu Wojewódzkiego PZPR:


ul. Wodna:


Hotel garnizonowy, ul. Okrzei:


ul. Mała: