Dawna Piła

poznan.uw.gov.pl pisze: Ewidencja grobów wojennych z okresu II wojny

Wojewoda wielkopolski Michał Zieliński podjął decyzję o rozpoczęciu projektu ewidencji grobów wojennych z okresu II wojny światowej zlokalizowanych na terenie województwa wielkopolskiego.

Na podstawie szerokiej kwerendy archiwalnej ustalono 923 miejsca, gdzie powinny znajdować się obiekty grobownictwa wojennego z okresu 1939-1945. Obecnie rozpoczyna się ewidencja terenowa, która pozwoli spisać wszystkie te obiekty, które zachowały się do naszych czasów i objąć je należytą opieką finansowaną z budżetu państwa. Przewidywany czas prac to około 2 lata. Efektem podjętych działań będzie pełna baza grobów w postaci kart ewidencyjnych, która pojawi się na stronie Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego, a także odremontowanie tych obiektów, które wymagają pilnej interwencji. Planowane jest również wydanie kilkutomowej publikacji w wersji albumowej po całościowym opracowaniu materiału.

Projekt wpisuje się w dotychczasowe działania prowadzone przez wojewodę wielkopolskiego. W roku 2018 wspólnie z poznańskim Instytutem Pamięci Narodowej wydano publikację Tobie Polsko na śmierć i życie! ewidencjonującą groby poległych powstańców. Z kolei w 2020 r. ukazał się album pt. Za Boga i Ojczyznę prezentujący miejsca spoczynku żołnierzy, którzy oddali swe życie w wojnie 1920 r.


Źródło: www.poznan.uw.gov.pl
Data wydania: 3 września 2021

Sturmgewehr pisze:Fragment niemieckiego opracowania z 1998 roku o niemieckich cmentarzach Schneidemühl. Szkoda, że nie przetrwała do naszych czasów żadna dokumentacja fotograficzna o tym zapomnianym cmentarzu.

Sturmgewehr pisze:Tłumaczenie podpisu: "Kamień pamiątkowy stał do 1958 przy cmentarzu honorowym na Neustettiner Strecke. Niestety zdjęcie jest odwrotne (jak w odbiciu lustrzanym). Mimo wszelakich starań nie można było odczytać górnych 8 linijek. Dolne 4 linijki brzmią:
"Swoim upadłym bohaterom, Stolze-Schrey Schneidemühl"."

Stenogaphen-Verein "Stolze-Schrey", Schneidemühl.

In sechs aufsteigenden Stufen mit selten Uebungsleitern lehrt und pflegt der Verein die Kurzschrift "Stolze-Schrey". Er kämpft für ein über Stolze-Schrey hinausführendes, leicht erlernbares Volkskurzschriftsystem. Im Sinne eines Jugendpflegevereins schuf er sicheine Gesangs-, eine Volkstanz- und eine Wander-gruppe.

Gründungsjahr: 1900. Mitgliederzahl: 150.

SA108 pisze: 16 maja 2024, 17:21 W planie zamówień publicznych Gminy Piła na 2024 r. ujęto następujące pozycje, z terminem ogłoszenia przetargu w II kwartale tego roku:
1. Prace konserwatorskie na jenieckim cmentarzu cholerycznym polegające na renowacji obelisku głównego, płyty nagrobnej wraz z dwoma krzyżami oraz konserwacja metalowych elementów ogrodzenia.
2. Prace konserwatorskie i restauratorskie na pomniku Polaków, Łotyszy i Litwinów, żołnierzy rosyjskich wyznania ewangelickiego oraz pomniku żołnierzy angielskich na cmentarzu wojennym z I wojny św.

pila.pl pisze:

Trwają renowacje zabytkowych cmentarzy

Na cmentarzu cholerycznym i cmentarzu wojennym z czasów I wojny światowej położonym na Leszkowie trwają prace konserwatorskie. Celem działań jest zabezpieczenie i odnowienie miejsc o znaczeniu historycznym.

W przypadku cmentarza cholerycznego renowacja obejmuje płytę upamiętniającą zmarłych jeńców oraz żeliwne ogrodzenie. Aktualnie elementy ogrodzenia zostały zdemontowane i przewiezione do specjalistycznego zakładu, gdzie przechodzą proces oczyszczania, malowania i uzupełniania ubytków. Konieczna była również interwencja przy płycie pomnika, na której usunięto wtórne zaprawy cementowe, niezgodne z wymogami konserwatorskimi, które wpływały na pogarszający się stan zabytku. Koszt prac wynosi 117 998,82 złote.

Równolegle trwają prace na cmentarzu wojennym z czasów I wojny światowej położonym na Leszkowie. W ramach tego projektu, realizowanego także pod ścisłym nadzorem konserwatora zabytków, renowacji poddane zostaną pomniki upamiętniające Polaków, Łotyszy, Litwinów oraz żołnierzy rosyjskich i angielskich. Zaplanowano również odtworzenie ogrodzenia cmentarza. W tym przypadku koszt inwestycji to 388 680,00 złotych. Fundusze na ten cel pochodzą ze środków z budżetu państwa.

Prace przy obu inwestycjach wykonuje firma GOTYK Sp. z o.o., wyspecjalizowana w renowacji obiektów zabytkowych. Wszystkie działania mają na celu nie tylko przywrócenie pierwotnego wyglądu cmentarzy, ale także zabezpieczenie ich na przyszłość, aby historyczne miejsca pamięci mogły być godnie upamiętnione i podziwiane przez kolejne pokolenia.


Źródło: www.pila.pl
Data wydania: 29 października 2024

KJK pisze: 22 lis 2024, 22:12 Czy gdzieś jest opublikowany wykaz żołnierzy polskich pochowanych na Cmentarzu Wojennych z okresu II wś w Leszkowie? Spoczywają tam m.in. polscy żołnierze, którzy zginęli w 1945, ale skąd dokładnie ich ekshumowano? Gdzie polegli?

Polskie Radio Koszalin pisze:
Trwają prace na Cmentarzu Jenieckim w Pile. Michał Skibiński: to wciąż nieodkryta historia

Odsłaniają przysypane cienką warstwą ziemi i porośnięte mchem krzyże i tym samym historię Piły sprzed ponad stu lat. Naukowcy i pasjonaci historii prowadzą prace przy inwentaryzacji Cmentarza Jenieckiego w Pile-Leszkowie.

Na jednej z cmentarnych kwater odkrywają zarośnięte miejsca pochówku, by zebrać i uporządkować informacje, które dotąd pozostawały nieznane. Jak powiedział Polskiemu Radiu Koszalin dr Maciej Usurski z Muzeum Stanisława Staszica w Pile - w tym miejscu pochowano kilka tysięcy jeńców. - Cmentarz powstał w 1914 roku. Do marca 1919 roku chowano tutaj jeńców z kilku armii, z co najmniej kilkunastu narodowości - mówił dr Usurski, wyjaśniając, że chodzi przede wszystkim o wykonanie kompleksowej dokumentacji. - Do tej pory nie znamy listy pochowanych tutaj osób. Nie zachowały się żadne archiwalia związane bezpośrednio z cmentarzem.

Dr Jarosław Rola, archeolog z Muzeum Okręgowego w Pile mówił o tym, że miejsca pochówku na kwaterze, gdzie prowadzone są prace, są dziś całkowicie niewidoczne. - Niewiele wiemy o tym cmentarzu - przyznał. - Na powierzchni nie ma żadnych pozostałości nagrobków. Gdzieniegdzie, pod darnią, znajdują się poprzewracane niewielkie, betonowe krzyże, powstałe jeszcze w czasach I wojny światowej lub zaraz po niej. Archiwalia, do których jeszcze nie dotarliśmy, pozwolą nam przywrócić tożsamość tych ludzi.

Przy inwentaryzacji - z detektorami metalu - pracują też członkowie Stowarzyszenia Kartograficzno-Eksploracyjnego „Dąbrowa”. Jak powiedział Polskiemu Radiu Koszalin Michał Skibiński ze stowarzyszenia - dla wielu osób to ważna, wciąż nieodkryta historia Piły: - Staramy się przywrócić świetność temu cmentarzowi w lokalnej mentalności. Prowadzimy detekcję wszystkich metali, które się tutaj znajdują, wyznaczamy jamy grobowe, lokalizujemy wszystkie pozostałości po starych nagrobkach.

Prace inwentaryzacyjne na tej kwaterze Cmentarza Jenieckiego w Pile mają potrwać do końca listopada. Na kolejne lata planowane są podobne prace w innych częściach cmentarza. Docelowo, ma tam powstać lapidarium.

fot. Przemysław Grabiński/Polskie Radio Koszalin


Źródło: prk24.pl
Data wydania: 18 października 2025

asta24.pl pisze:

Stary cmentarz pełen tajemnic

Ponad 130 nagrobków oraz ich fragmentów odkryli dotąd badacze na cmentarzu jenieckim na Leszkowie. Naukowcy zapowiadają, że to zapewne początek tego, co wydobędą spod liści i ziemi, bo prace przy inwentaryzacji tej nekropolii nadal trwają.

Cmentarz jeniecki na Leszkowie z czasów I Wojny Światowej, szerzej został zinwentaryzowany w 1957 roku i jak dodaje dr Ursuski dość niechlujnie. Z czasem wiele krzyży zostało zdewastowanych. Poprzewracane przykryła ziemia. Naukowcy chcą teraz zweryfikować posiadaną szczątkową dokumentację. Prace archeologiczne zaczęli od jednej z kwater.

- Jesteśmy po trzech dniach prac i możemy powiedzieć, że na ten moment, to co odkryliśmy już jest imponujące, bo mamy ponad 130 nagrobków albo ich fragmentów. To są przede wszystkim krzyże nagrobne - relacjonuje przebieg badań historyk z Muzeum Stanisława Staszica w Pile, dr Maciej Usurski.


www.youtube.com/watch?v=VPocUZJ6Yok

A badacze sprawdzili dopiero 1/6 powierzchni cmentarza. Prace prowadzone są pod nadzorem archeologa dr Jarosława Roli z Muzeum Okręgowego w Pile. Kilkunastu osobom przywrócono tu także tożsamość, bo udało się odczytać ich imiona i nazwiska, czego zabrakło we wcześniejszej dokumentacji. A to nie wszystko.

- Udało nam się potwierdzić tezę, że ten cmentarz został otwarty już w 1914 roku, bo dotąd najstarsze nagrobki pochodziły z 1915 roku - dodaje Usurski.

Do marca 1919 roku spoczęło tu kilka tysięcy jeńców kilkunastu narodowości z różnych europejskich armii. Naukowcy chcą zbadać w następnych latach kolejne kwatery. O odkopanych dotąd krzyżach zadecyduje teraz konserwator zabytków. Najprawdopodobniej zleci ich zakonserwowanie i pozostawienie w tym miejscu.


Autor: Artur Maras
Źródło: www.asta24.pl
Data wydania: 26 października 2025